Γ'Λυκ-Κεφ1 Μηχ Στερ-Προτεινόμενη Δραστηριότητα: Πειραματική μελέτη της Αρχής Διατήρησης της Στροφορμής 2
ΔΕΕ 1.27: Διερευνούν πειραματικά την αρχή της διατήρησης της στροφορμής.
Ερώτηση 1:
Ποια είναι η σχέση που δίνει τη συνολική ροπή αδράνειας του συστήματος δίσκου – δακτυλίου, Ιολ;
Ερώτηση 2:
Αλλάζει η συνολική ροπή αδράνειας του συστήματος δίσκου – δακτυλίου σ’ αυτή την περίπτωση; Εξηγήστε την απάντηση σας.
Ερώτηση 3:
Ποια μεγέθη χρειάζεται να γνωρίζουμε για να υπολογίσουμε τη στροφορμή του συστήματος δίσκου – δακτυλίου, αμέσως πριν και αμέσως μετά που θα αφήσουμε τον δακτύλιο να πέσει; Εισηγηθείτε ένα τρόπο για να τα μετρήσουμε.
Ερώτηση 4:
Να γράψετε τη σχέση που δίνει τη στροφορμή του συστήματος δίσκου–δακτυλίου πριν και μετά την πτώση του δακτυλίου.
Ερώτηση 5:
Με βάση τη θεωρία ισχύει η αρχή διατήρησης της στροφορμής σ’ αυτή την περίπτωση; Εξηγήστε.
Διαδικασία εκτέλεσης του πειράματος
- Με τη βοήθεια της ζυγαριάς μετρούμε τη μάζα Μ του δίσκου και τη μάζα m του δακτυλίου.
- Με το χάρακα μετρούμε τη διάμετρο (δ) του περιστρεφόμενου δίσκου και υπολογίζουμε την ακτίνα του R.
- Με το χάρακα μετρούμε την εσωτερική (δ1) και την εξωτερική (δ2) διάμετρο του δακτυλίου και υπολογίζουμε την ακτίνες R1 και R2.
Συμπληρώνουμε τον παρακάτω πίνακα
Πίνακας 1
| Μάζα δίσκου | Μ= | |
| Μάζα δακτυλίου | m= | |
| Διάμετρος δίσκου | δ= | |
| Ακτίνα δίσκου | R= | |
| Εσωτερική Διάμετρος δακτυλίου | | |
| Εξωτερική Διάμετρος δακτυλίου | | |
| Εσωτερική ακτίνα | | |
| Εξωτερική ακτίνα | | |
Εκτέλεση πειράματος
- Πατάμε το κουμπί «Επανεκκίνηση» για να ξεκινήσει από την αρχή η καταγραφή των δεδομένων.
- Στο δεξί μέρος της οθόνης αρχίζει να εμφανίζεται η γραφική παράσταση ω-t.
- Διορθώνουμε τη θέση του δακτυλίου ώστε να είναι κοντά και στο κέντρο πάνω από τον περιστρεφόμενο δίσκο, προσέχοντας το κέντρο του δακτυλίου να συμπίπτει όσο γίνεται με το κέντρο του δίσκου: Επιλέγουμε το είδος του βέλους κάνοντας κλίκ στο σημείο που βρίσκεται στο κέντρο του δακτυλίου, είτε κατακόρυφα στη διεύθυνση Oz (βέλος πάνω-κάτω), είτε στο οριζόντιο επίπεδο (σταυρός από βέλη). Σύρουμε το σημείο στη διεύθυνση που έχουμε επιλέξει.
- Αφού καταγραφεί ένα τμήμα της γραφικής παράστασης, πατούμε στο κουμπί "Ρίξε δαχτύλιο" ώστε ο δακτύλιος να πέσει πάνω στον δίσκο.
Πειραματικές Μετρήσεις
Επεξεργασία δεδομένων
Πίνακας 2
| Γωνιακή ταχύτητα λίγο πριν την πτώση ω1 | |
| Γωνιακή ταχύτητα αμέσως μετά την πτώση ω2 | |
| Ροπή αδράνειας δίσκου πριν την πτώση Ι1 | |
| Ροπή αδράνειας συστήματος μετά την πτώση Ι2 | |
| Στροφορμή δίσκου λίγο πριν την πτώση Lαρχ | |
| Στροφορμή συστήματος λίγο μετά την πτώση Lτελ | |
Ερώτηση 6:
Να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολής της στροφορμής ως προς την αρχική στροφορμή.
Ερώτηση 7:
Να καταγράψετε τα συμπεράσματα σας σχετικά με το αν επαληθεύεται η αρχή διατήρησης της στροφορμής και να σχολιάσετε τυχόν σφάλματα στις μετρήσεις σας.
Ερώτηση 8:
H κινητική ενέργεια λόγω περιστροφής, μπορεί να εκφραστεί ως . Να υπολογίσετε τη μεταβολή της κινητικής ενέργειας του συστήματος.
Ερώτηση 9:
Πού οφείλεται αυτή η μεταβολή;